വേദനസംഹാരികൾ ശരീരത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നത് എങ്ങനെ?
വേദനസംഹാരികൾ ശരീരത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നത് എങ്ങനെ?
മനുഷ്യശരീരത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ഒരു പ്രതിരോധ സംവിധാനമാണ് വേദന. ശരീരത്തിൽ ഏതെങ്കിലും തരത്തിലുള്ള പരിക്കോ കോശജ്വലനമോ (inflammation) രോഗബാധയോ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, മസ്തിഷ്കത്തിന് അത് സംബന്ധിച്ച് ലഭിക്കുന്ന അടിയന്തര സന്ദേശമാണ് വേദനയായി നാം അനുഭവിക്കുന്നത്. എന്നാൽ, അസഹനീയമായ വേദന ജീവിതനിലവാരത്തെ താറുമാറാക്കുകയും ശരീരത്തിന്റെ സ്വാഭാവിക രോഗശാന്തി പ്രക്രിയയെ തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യാം. ഇവിടെയാണ് വേദനസംഹാരികൾ (Painkillers or Analgesics) നിർണ്ണായക പങ്കുവഹിക്കുന്നത്.
ഒരു ഗുളിക വിഴുങ്ങുമ്പോൾ, അത് ശരീരത്തിലെ വേദനയുള്ള ഭാഗം മാത്രം കൃത്യമായി കണ്ടെത്തി എങ്ങനെയാണ് വേദന ഇല്ലാതാക്കുന്നത് എന്ന് എപ്പോഴെങ്കിലും ചിന്തിച്ചിട്ടുണ്ടോ? വേദനസംഹാരി ഗുളികകൾക്ക് സ്വന്തമായി ബുദ്ധിയോ അല്ലെങ്കിൽ വേദനയുള്ള ഭാഗത്തേക്ക് മാത്രം പോകാനുള്ള പ്രത്യേക വഴികാട്ടിയോ ഇല്ല. മറിച്ച്, നമ്മുടെ ശരീരത്തിലെ സങ്കീർണ്ണമായ രാസപ്രവർത്തനങ്ങളെയും നാഡീവ്യൂഹങ്ങളെയും കൃത്യമായി സ്വാധീനിക്കുന്ന രാസതത്ത്വങ്ങളാണ് ഇതിന് പിന്നിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നത്.
മരുന്നുകൾ ശരീരത്തിൽ എത്തുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന രാസമാറ്റങ്ങളെയും അവയുടെ പ്രവർത്തനരീതികളെയും കുറിച്ച് പഠിക്കുന്ന ശാസ്ത്രശാഖയാണ് ഫാർമക്കോളജി (Pharmacology). സാധാരണ തലവേദനയ്ക്ക് കഴിക്കുന്ന പാരസെറ്റമോൾ മുതൽ ശസ്ത്രക്രിയയ്ക്ക് ശേഷം നൽകുന്ന ശക്തമായ മോർഫിൻ വരെയുള്ള വിവിധതരം വേദനസംഹാരികൾ ശരീരത്തിൽ നടത്തുന്ന അത്ഭുതകരമായ രാസവിപ്ലവങ്ങൾ എന്തൊക്കെയാണെന്ന് വിശദമായി പരിശോധിക്കാം.
ഈ ലേഖനത്തിലൂടെ വേദനയുടെ നാഡീശാസ്ത്രം, വിവിധതരം വേദനസംഹാരികളുടെ തരംതിരിവുകൾ, അവയുടെ രാസപ്രവർത്തനങ്ങൾ, ശരീരത്തിലൂടെയുള്ള മരുന്നിന്റെ സഞ്ചാരം (Pharmacokinetics), പാർശ്വഫലങ്ങൾ എന്നിവ ശാസ്ത്രീയമായി നമ്മൾ മനസ്സിലാക്കാൻ പോകുകയാണ്.
വേദനയുടെ ശാസ്ത്രം: കോശങ്ങളിൽ നിന്ന് തലച്ചോറിലേക്ക്
വേദനസംഹാരികൾ എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു എന്ന് മനസ്സിലാക്കാൻ, ആദ്യം വേദന എങ്ങനെയാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നതെന്നും അത് തലച്ചോറിലേക്ക് എങ്ങനെ എത്തുന്നുവെന്നും അറിയേണ്ടതുണ്ട്. ശരീരത്തിൽ ഏതെങ്കിലും ഭാഗത്ത് മുറിവോ ക്ഷതമോ ഉണ്ടാകുമ്പോൾ, ആ ഭാഗത്തെ കോശങ്ങൾ ഉടനടി നശിക്കുകയോ സമ്മർദ്ദത്തിലാവുകയോ ചെയ്യുന്നു. ഈ സമയത്ത്, തകരാറിലായ കോശങ്ങളുടെ ഭിത്തികളിൽ (cell membranes) നിന്ന് ‘അരാക്കിഡോണിക് ആസിഡ്’ (Arachidonic acid) എന്നൊരു ഫാറ്റി ആസിഡ് പുറന്തള്ളപ്പെടുന്നു.
തുടർന്ന്, കോശങ്ങളിലുള്ള ‘സൈക്ലോഓക്സിജനേസ്’ (Cyclooxygenase – COX) എന്ന എൻസൈമുകൾ ഈ അരാക്കിഡോണിക് ആസിഡിനെ ‘പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിനുകൾ’ (Prostaglandins) എന്ന രാസവസ്തുക്കളാക്കി മാറ്റുന്നു. പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിനുകളാണ് വേദന, വീക്കം, പനി എന്നിവ ഉണ്ടാക്കുന്നതിൽ പ്രധാന വില്ലന്മാർ. ഇവ പരിക്കേറ്റ ഭാഗത്തെ നാഡീമുളകളെ അല്ലെങ്കിൽ ‘നോസിസെപ്റ്ററുകളെ’ (Nociceptors) അമിതമായി ഉത്തേജിപ്പിക്കുന്നു. നോസിസെപ്റ്ററുകൾ എന്നത് വേദനയെക്കുറിച്ച് വിവരങ്ങൾ ശേഖരിക്കുന്ന പ്രത്യേക നാഡീകേന്ദ്രങ്ങളാണ്.
ഉത്തേജിപ്പിക്കപ്പെട്ട നോസിസെപ്റ്ററുകൾ ഉടൻ തന്നെ വൈദ്യുത തരംഗങ്ങളുടെ രൂപത്തിൽ സന്ദേശങ്ങൾ സുഷുമ്നാ നാഡി (Spinal cord) വഴി തലച്ചോറിലെ ‘തലാമസ്’ (Thalamus), ‘സൊമാറ്റോസെൻസറി കോർട്ടെക്സ്’ (Somatosensory Cortex) എന്നീ ഭാഗങ്ങളിലേക്ക് അയക്കുന്നു. തലച്ചോറ് ഈ സന്ദേശങ്ങളെ വിശകലനം ചെയ്യുമ്പോഴാണ് ‘എനിക്ക് കൈയിൽ വേദനയെടുക്കുന്നു’ എന്ന അനുഭവം നമുക്കുണ്ടാകുന്നത്.
ചുരുക്കത്തിൽ, വേദന എന്നത് കേവലം ഒരു അനുഭവമല്ല, മറിച്ച് രാസവസ്തുക്കളും നാഡീസന്ദേശങ്ങളും ചേർന്ന് നടത്തുന്ന വലിയൊരു ശൃംഖലാ പ്രവർത്തനമാണ്. വേദനസംഹാരികൾ ഈ ശൃംഖലയിലെ ഏതെങ്കിലും ഒരു കണ്ണിയെ തടസ്സപ്പെടുത്തിക്കൊണ്ടാണ് വേദന ഇല്ലാതാക്കുന്നത്.
NSAID-കൾ എങ്ങനെ പ്രവർത്തിക്കുന്നു? പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിൻ നിർമ്മാണ തടസ്സം
ഏറ്റവും സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന വേദനസംഹാരികളുടെ വിഭാഗമാണ് ‘നോൺ-സ്റ്റീറോയ്ഡൽ ആന്റി-ഇൻഫ്ലമേറ്ററി ഡ്രഗ്ഗുകൾ’ അല്ലെങ്കിൽ എൻ.എസ്.എ.ഐ.ഡി (NSAIDs). ആസ്പിരിൻ (Aspirin), ഐബുപ്രോഫെൻ (Ibuprofen), നാപ്രോക്സെൻ (Naproxen), ഡൈക്ലോഫെനാക് (Diclofenac) എന്നിവ ഈ വിഭാഗത്തിൽപ്പെടുന്ന പ്രമുഖ മരുന്നുകളാണ്. പനി, പേശി വേദന, സന്ധിവേദന, പല്ലുവേദന എന്നിവയ്ക്കാണ് ഇവ സാധാരണയായി നൽകുന്നത്.
NSAID-കളുടെ പ്രധാന പ്രവർത്തനം COX-1, COX-2 എന്നീ എൻസൈമുകളെ തടയുക (Inhibit) ചെയ്യുക എന്നതാണ്. നമ്മൾ നേരത്തെ കണ്ടതുപോലെ, പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിനുകൾ നിർമ്മിക്കാൻ അരാക്കിഡോണിക് ആസിഡിന് COX എൻസൈമുകൾ ആവശ്യമാണ്. NSAID മരുന്നുകൾ ശരീരത്തിലെത്തി ഈ COX എൻസൈമുകളുടെ സജീവ ഭാഗങ്ങളിൽ (active sites) जाकर പറ്റിപ്പിടിച്ചിരിക്കുന്നു. ഇതിനെ തുടർന്ന് എൻസൈമുകൾക്ക് അരാക്കിഡോണിക് ആസിഡുമായി പ്രവർത്തിക്കാൻ സാധിക്കാതെ വരുന്നു.
COX എൻസൈമുകൾ തടയപ്പെടുന്നതോടെ ശരീരത്തിൽ പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിനുകളുടെ ഉത്പാദനം കുത്തനെ കുറയുന്നു. പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിൻ ഇല്ലാത്തതിനാൽ നോസിസെപ്റ്ററുകൾ ഉത്തേജിപ്പിക്കപ്പെടുന്നില്ല. തൽഫലമായി, തലച്ചോറിലേക്ക് പോകുന്ന വേദനയുടെ സന്ദേശങ്ങൾ നിലയ്ക്കുകയും നമുക്ക് വേദനയിൽ നിന്ന് ആശ്വാസം ലഭിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കൂടാതെ, വീക്കവും പനിയും കുറയ്ക്കാനും ഈ മരുന്നുകൾ സഹായിക്കുന്നു.
എന്നാൽ, COX-1 എൻസൈം വയറ്റിലെ ആന്തരിക ഭിത്തിയെ (stomach lining) ആസിഡിൽ നിന്ന് സംരക്ഷിക്കുന്ന പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിനുകളെയും ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. അതുകൊണ്ടാണ് പരമ്പരാഗത NSAID-കൾ അമിതമായി കഴിക്കുമ്പോൾ അൾസറും വയറെരിച്ചിലും ഉണ്ടാകുന്നത്. ഇത് പരിഹരിക്കാൻ COX-2 എൻസൈമിനെ മാത്രം ലക്ഷ്യമിടുന്ന മരുന്നുകളും (Celecoxib പോലെ) ശാസ്ത്രജ്ഞർ വികസിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്.
പാരസെറ്റമോൾ (അസെറ്റാമിനോഫെൻ): തലച്ചോറിലെ സന്ദേശ നിയന്ത്രണം
ലോകമെമ്പാടും ഏറ്റവും കൂടുതൽ ഉപയോഗിക്കപ്പെടുന്ന മരുന്നുകളിലൊന്നാണ് പാരസെറ്റമോൾ (Paracetamol) അല്ലെങ്കിൽ അസെറ്റാമിനോഫെൻ (Acetaminophen). എന്നാൽ, രസകരമായ വസ്തുതയെന്തെന്നാൽ, ഐബുപ്രോഫെനെപ്പോലെ ഒരു എൻ.എസ്.എ.ഐ.ഡി അല്ല പാരസെറ്റമോൾ. ഇത് ശരീരത്തിലെ വീക്കം (swelling) കുറയ്ക്കുന്നില്ല. ഇതിന്റെ കൃത്യമായ പ്രവർത്തനരീതി ഇന്നും പൂർണ്ണമായി ശാസ്ത്രലോകം ചർച്ച ചെയ്യുന്ന ഒന്നാണ്.
പാരസെറ്റമോൾ പ്രധാനമായും കേന്ദ്ര നാഡീവ്യൂഹത്തിലാണ് (Central Nervous System – തലച്ചോറും സുഷുമ്നാ നാഡിയും) പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ശരീരത്തിന്റെ പ്രാദേശിക ഭാഗങ്ങളിൽ COX എൻസൈമുകളെ തടയുന്നതിന് പകരം, മസ്തിഷ്കത്തിലെ COX എൻസൈമുകളുടെ (പ്രത്യേകിച്ച് COX-3 എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന ഉപവിഭാഗം) പ്രവർത്തനത്തെയാണ് പാരസെറ്റമോൾ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്നത് എന്നാണ് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നത്.
തലച്ചോറിലെ വേദന സന്ദേശ പ്രസരണത്തെ തടയുന്നതിനോടൊപ്പം, ശരീരത്തിലെ വേദനയുടെ പരിധി (pain threshold) ഉയർത്താനും പാരസെറ്റമോളിന് കഴിയും. അതായത്, ചെറിയ വേദനകളെ തലച്ചോറ് അറിയാത്ത രീതിയിൽ മാറ്റിയെടുക്കാൻ ഇതിന് സാധിക്കുന്നു. കൂടാതെ, തലച്ചോറിലെ താപനില നിയന്ത്രണ കേന്ദ്രമായ ‘ഹൈപ്പോതലാമസിൽ’ (Hypothalamus) പ്രവർത്തിച്ച് പനി കുറയ്ക്കാനും ഇത് സഹായിക്കുന്നു.
പാരസെറ്റമോൾ സാധാരണ അളവിൽ വളരെ സുരക്ഷിതമാണെങ്കിലും, അമിത അളവിൽ കഴിക്കുന്നത് കരളിന് (Liver) അതീവ അപകടകരമാണ്. ശരീരത്തിൽ പാരസെറ്റമോൾ വിഘടിക്കുമ്പോൾ ഉണ്ടാകുന്ന NAPQI എന്ന വിഷവസ്തുവിനെ നിർവീര്യമാക്കാൻ കരളിന് സാധിക്കാതെ വരുമ്പോഴാണ് കരൾ നാശം സംഭവിക്കുന്നത്.
ഒപ്പിയോയിഡുകൾ: മസ്തിഷ്കത്തിലെ റിസപ്റ്ററുകളും തീവ്രവേദന ശമനവും
ശസ്ത്രക്രിയകൾക്ക് ശേഷം, വലിയ അപകടങ്ങളിൽപ്പെടുന്നവർക്ക്, അല്ലെങ്കിൽ കാൻസർ രോഗികൾക്ക് അനുഭവപ്പെടുന്ന അത്യഗ്രമായ വേദന ശമിപ്പിക്കാൻ സാധാരണ NSAID-കൾക്കോ പാരസെറ്റമോളിനോ സാധിക്കില്ല. ഇത്തരം സാഹചര്യങ്ങളിലാണ് ‘ഒപ്പിയോയിഡുകൾ’ (Opioids) ഉപയോഗിക്കുന്നത്. മോർഫിൻ (Morphine), കോഡൈൻ (Codeine), ഫെന്റാനിൽ (Fentanyl), ട്രമാഡോൾ (Tramadol) എന്നിവ ഈ വിഭാഗത്തിലാണ് വരുന്നത്.
കറുപ്പ് ചെടിയിൽ (Opium poppy) നിന്ന് വേർതിരിച്ചെടുക്കുന്ന വസ്തുക്കളിൽ നിന്നാണ് ഒപ്പിയോയിഡുകൾ നിർമ്മിക്കുന്നത്. നമ്മുടെ ശരീരവും സ്വാഭാവികമായി ‘എൻഡോർഫിൻ’ (Endorphins) എന്ന പേരിൽ ചില വേദനനാശക രാസവസ്തുക്കൾ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്നുണ്ട്. മസ്തിഷ്കത്തിലും സുഷുമ്നാ നാഡിയിലും പേശികളിലും ഇവ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പ്രത്യേക കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്. ഇവയെ ‘ഒപ്പിയോയിഡ് റിസപ്റ്ററുകൾ’ (പ്രത്യേകിച്ച് Mu-opioid receptors) എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
ഒപ്പിയോയിഡ് മരുന്നുകൾ രക്തത്തിലൂടെ തലച്ചോറിലെത്തി ഈ റിസപ്റ്ററുകളിൽ കൃത്യമായി പൂട്ടിൽ താക്കോൽ എന്നപോലെ പറ്റിപ്പിടിക്കുന്നു. ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുമ്പോൾ, നാഡീകോശങ്ങളിൽ നിന്ന് വേദന സന്ദേശങ്ങൾ കൈമാറാൻ സഹായിക്കുന്ന ‘സബ്സ്റ്റൻസ് പി’ (Substance P), ഗ്ലൂട്ടാമേറ്റ് തുടങ്ങിയ ന്യൂറോട്രാൻസ്മിറ്ററുകളുടെ പുറന്തള്ളൽ പൂർണ്ണമായും തടയപ്പെടുന്നു.
ഇതോടെ, ശരീരത്തിൽ നിന്ന് വരുന്ന ശക്തമായ വേദന സന്ദേശങ്ങൾ സുഷുമ്നാ നാഡിയിൽ വെച്ചുതന്നെ തടയപ്പെടുകയും തലച്ചോറിലേക്ക് എത്താതിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. കൂടാതെ, ഒപ്പിയോയിഡുകൾ തലച്ചോറിലെ ‘ഡോപാമിൻ’ (Dopamine) സ്രവണം വർദ്ധിപ്പിച്ച് സന്തോഷവും ആശ്വാസവും നൽകുന്നു. ഇത് വലിയ രീതിയിലുള്ള മരുന്ന് അടിമത്തത്തിന് (Addiction) കാരണമാകുമെന്നതിനാൽ ഡോക്ടർമാരുടെ കർശന മേൽനോട്ടത്തിൽ മാത്രമേ ഇവ നൽകാറുള്ളൂ.
വേദനസംഹാരികൾ ശരീരത്തിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്നത് എങ്ങനെ? (Pharmacokinetics)
ഒരു വേദനസംഹാരി ഗുളിക വിഴുങ്ങുമ്പോൾ മുതൽ അത് ശരീരത്തിൽ നിന്ന് പുറന്തള്ളപ്പെടുന്നത് വരെയുള്ള യാത്രയെ ഫാർമക്കോളജിയിൽ Pharmacokinetics എന്ന് വിളിക്കുന്നു. ഇതിന് പ്രധാനമായും നാല് ഘട്ടങ്ങളുണ്ട്: അവഗിരണ പ്രക്രിയ (Absorption), വിതരണം (Distribution), അപചയം (Metabolism), നിർജ്ജനം (Excretion) – ചുരുക്കത്തിൽ ADME.
- അവഗിരണം (Absorption): ഗുളിക വിഴുങ്ങുമ്പോൾ അത് ആമാശയത്തിലെത്തുകയും അലിയുകയും ചെയ്യുന്നു. തുടർന്ന് മരുന്നിന്റെ തന്മാത്രകൾ ആമാശയത്തിലെയും ചെറിയ കുടലിലെയും ഭിത്തികൾ വഴി രക്തധമനികളിലേക്ക് ആഗിരണം ചെയ്യപ്പെടുന്നു.
- വിതരണം (Distribution): രക്തത്തിൽ കലർന്ന മരുന്ന്, ഹൃദയത്തിന്റെ പമ്പിംഗ് വഴി ശരീരത്തിലെ എല്ലാ അവയവങ്ങളിലേക്കും കലകളിലേക്കും ഒരുപോലെ വിതരണം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. വേദനയുള്ള സ്ഥലത്തും ഇല്ലാത്ത സ്ഥലത്തും ഒരുപോലെ മരുന്ന് എത്തും. എന്നാൽ വേദനയുള്ള ഭാഗത്ത് രാസമാറ്റങ്ങൾ നടക്കുന്നതിനാൽ മരുന്ന് അവിടെ മാത്രം അതിന്റെ പ്രവർത്തനം കാണിക്കുന്നു.
- അപചയം (Metabolism): രക്തചംക്രമണത്തിനിടയിൽ മരുന്ന് കരയിലെത്തുന്നു (Liver). കരൾ ഈ വിദേശ രാസവസ്തുവിനെ എൻസൈമുകൾ ഉപയോഗിച്ച് തളർത്തുകയും നീറ്റിൽ അലിയുന്ന ഫോമുകളാക്കി മാറ്റുകയും ചെയ്യുന്നു. ഇതിനെ First-pass metabolism എന്ന് വിളിക്കുന്നു.
- നിർജ്ജനം (Excretion): കരൾ മാറ്റം വരുത്തിയ മരുന്നിന്റെ അവശിഷ്ടങ്ങൾ രക്തത്തിലൂടെ വൃക്കകളിൽ (Kidneys) എത്തുകയും മൂത്രത്തിലൂടെയോ അല്ലെങ്കിൽ മലത്തിലൂടെയോ ശരീരത്തിന് പുറത്തേക്ക് കളയപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
പാർശ്വഫലങ്ങളും ശാസ്ത്രീയ മുന്നറിയിപ്പുകളും
വേദനസംഹാരികൾ അത്ഭുത മരുന്നുകളാണെങ്കിലും, അവയുടെ അശാസ്ത്രീയമായ ഉപയോഗം ഗുരുതരമായ ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾക്ക് കാരണമാകും. ഓരോ വിഭാഗം വേദനസംഹാരികൾക്കും അവരുടേതായ പാർശ്വഫലങ്ങളുണ്ട്.
NSAID-കൾ ദീർഘകാലം കഴിക്കുന്നത് ആമാശയത്തിലെ സംരക്ഷണ പാളിയെ തകർക്കുകയും അൾസർ, ആന്തരിക രക്തസ്രാവം എന്നിവയ്ക്ക് കാരണമാവുകയും ചെയ്യും. കൂടാതെ, വൃക്കകളിലേക്കുള്ള രക്തയോട്ടം കുറയ്ക്കുന്നതിനാൽ വൃക്കരോഗികൾ ഇവ ശ്രദ്ധയോടെ മാത്രമേ ഉപയോഗിക്കാവൂ. ഹൃദയാഘാത സാധ്യത വർദ്ധിപ്പിക്കാനും ചില NSAID-കൾ കാരണമായേക്കാം.
പാരസെറ്റമോൾ അളവ് കൂടുമ്പോൾ കരളിന് നാശമുണ്ടാക്കുന്നു. പാരസെറ്റമോളിന്റെ പ്രതിദിന പരമാവധി അളവ് 4 ഗ്രാം (4000 mg) ആണ്. അതിൽ കൂടുതലായാൽ കരൾ പരാജയപ്പെടാൻ (Liver failure) ഇടയുണ്ട്.
ഒപ്പിയോയിഡുകൾ അമിതമായി ഉപയോഗിച്ചാൽ ശ്വാസോച്ഛ്വാസം മന്ദഗതിയിലാവുകയും (Respiratory depression), മരണത്തിന് വരെ കാരണമാവുകയും ചെയ്യാം. കൂടാതെ ഇവ സൃഷ്ടിക്കുന്ന ശാരീരികവും മാനസികവുമായ അടിമത്തം (Drug Addiction) വലിയൊരു സാമൂഹിക ഉത്കണ്ഠയാണ്. അതിനാൽ സ്വയം ചികിത്സ ഒട്ടും പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കപ്പെടേണ്ട ഒന്നല്ല.
വേദനസംഹാരികളെക്കുറിച്ചുള്ള തെറ്റിദ്ധാരണകളും വസ്തുതകളും
വേദനസംഹാരികളെക്കുറിച്ച് പൊതുസമൂഹത്തിൽ ധാരാളം തെറ്റിദ്ധാരണകൾ നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്. ശാസ്ത്രീയ വസ്തുതകൾ അടിസ്ഥാനമാക്കി അവ തിരുത്തേണ്ടത് അത്യാവശ്യമാണ്.
- തെറ്റിദ്ധാരണ 1: വേദനസംഹാരി ഗുളികകൾ വേദനയുള്ള സ്ഥലത്തേക്ക് നേരിട്ട് നടന്നുപോകുന്നു.
വസ്തുത: മരുന്ന് രക്തത്തിൽ കലർന്ന് ശരീരം മുഴുവൻ വ്യാപിക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. വേദനയുള്ള ഭാഗത്തെ രാസപ്രവർത്തനങ്ങളെയാണ് അത് തടയുന്നത്. - തെറ്റിദ്ധാരണ 2: ഡോസ് ഇരട്ടിയാക്കിയാൽ വേദന വേഗത്തിൽ മാറും.
വസ്തുത: ഇരട്ടി ഡോസ് കഴിക്കുന്നത് വേദന പെട്ടെന്ന് മാറ്റില്ല, മറിച്ച് കരളിനും വൃക്കയ്ക്കും മാരകമായ വിഷബാധയുണ്ടാക്കാൻ ഇടയാക്കും. - തെറ്റിദ്ധാരണ 3: എല്ലാ വേദനസംഹാരികളും അടിമത്തമുണ്ടാക്കുന്നവയാണ്.
വസ്തുത: പാരസെറ്റമോളോ സാധാരണ NSAID-കളോ ശരീരത്തിൽ അടിമത്തം (Addiction) ഉണ്ടാക്കുന്നില്ല. ഒപ്പിയോയിഡ് വിഭാഗത്തിൽപ്പെട്ട മരുന്നുകൾ മാത്രമാണ് അടിമത്തത്തിന് കാരണമാകുന്നത്.
ഭാവി ഫാർമക്കോളജി: ടാർഗെറ്റഡ് വേദനനിവാരണ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ
ഇന്നത്തെ വേദനസംഹാരികളുടെ പ്രധാന പരിമിതി അവ ശരീരം മുഴുവൻ വ്യാപിക്കുന്നതുകൊണ്ട് ഉണ്ടാകുന്ന പാർശ്വഫലങ്ങളാണ്. എന്നാൽ ഭാവിയിലെ ഫാർമക്കോളജി ഈ പ്രശ്നത്തിന് പരിഹാരം കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമത്തിലാണ്.
നാനോ സാങ്കേതികവിദ്യ (Nanotechnology) ഉപയോഗിച്ച് മരുന്നുകളെ വേദനയുള്ള കോശങ്ങളിൽ മാത്രം കൃത്യമായി എത്തിക്കുന്ന ‘ടാർഗെറ്റഡ് ഡ്രഗ് ഡെലിവറി’ (Targeted drug delivery) രീതികൾ വികസിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു. ഇത് ആമാശയത്തെയും കരളിനെയും മരുന്നിന്റെ പാർശ്വഫലങ്ങളിൽ നിന്ന് പൂർണ്ണമായി സംരക്ഷിക്കും.
കൂടാതെ, അടിമത്തമുണ്ടാക്കാത്ത ഒപ്പിയോയിഡ് ബദലുകൾ, ജീൻ തെറാപ്പി (Gene therapy) വഴി വേദന സന്ദേശങ്ങൾ അയക്കുന്ന നാഡീവ്യൂഹങ്ങളെ താൽക്കാലികമായി നിശബ്ദമാക്കൽ, ‘നെർവ് ഗ്രോത്ത് ഫാക്ടർ’ (NGF) തടയുന്ന മോണോക്ലോണൽ ആന്റിബോഡികൾ എന്നിവ ഭാവിയിലെ വേദന നിവാരണ രംഗത്ത് വലിയ വിപ്ലവം സൃഷ്ടിക്കാൻ പോകുന്ന സാങ്കേതികവിദ്യകളാണ്.
അറിവ് പരിശോധിക്കാം
1. ശരീരത്തിൽ മുറിവുണ്ടാകുമ്പോൾ വേദനയ്ക്ക് കാരണമാകുന്ന രാസവസ്തുവായ പ്രോസ്റ്റാഗ്ലാൻഡിൻ ഉത്പാദിപ്പിക്കുന്ന എൻസൈമുകൾ ഏവ?
ഉത്തരം കാണുക (Show Answer)
സൈക്ലോഓക്സിജനേസ് എൻസൈമുകൾ (Cyclooxygenase – COX-1, COX-2).
2. ഐബുപ്രോഫെൻ, ആസ്പിരിൻ തുടങ്ങിയ മരുന്നുകൾ ഏത് വിഭാഗത്തിൽപ്പെടുന്നു?
ഉത്തരം കാണുക (Show Answer)
NSAID (Non-Steroidal Anti-Inflammatory Drugs).
3. മരുന്നുകൾ ശരീരത്തിലെത്തി ആഗിരണം ചെയ്യപ്പെട്ട് പുറന്തള്ളപ്പെടുന്നത് വരെയുള്ള ഘട്ടങ്ങളെ വിളിക്കുന്ന പേരെന്ത്?
ഉത്തരം കാണുക (Show Answer)
Pharmacokinetics (ADME – Absorption, Distribution, Metabolism, Excretion).